Kapat
Gönderiliyor...
HAZ
25

Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’nün sahibi belirlendi

İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın, şiir, öykü, roman gibi edebiyat alanındaki yapıtların nitelikli çevirilerini desteklemek amacıyla iki yıl önce kaybettiğimiz Talât Sait Halman anısına başlattığı Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’nün ikincisi, 20 Aralık Salı akşamı Nejat Eczacıbaşı Binası’nda gerçekleştirilen törenle verildi.

Ahmet Arpad, Anna Seghers’in Transit adlı eserinin aynı adlı çevirisiyle 15 bin TL değerindeki Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’ne layık görüldü. Tâlat Sait Halman Çeviri Ödülü, İKSV’nin edebiyat alanında verdiği ilk ödül olma özelliği taşıyor.

İKSV Genel Müdürü Görgün Taner’in sunumuyla başlayan törende geçtiğimiz hafta kaybettiğimiz, Cervantes, Emile Zola, Jules Verne gibi nice önemli yazarın yapıtlarını dilimize kazandıran değerli çevirmen ve yazar Bertan Onaran da anıldı.

İKSV Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Eczacıbaşı, dün akşam silahlı saldırı sonucunda hayatını kaybeden Rusya’nın Türkiye Büyükelçisi Andrey Karlov’a yapılan saldırıyı kınayarak başladığı açış konuşmasında “İstanbul Kültür Sanat Vakfı olarak kültür ve sanat alanında yürüttüğümüz faaliyetlerin diyalog ve barış kültürünü besleyerek daha iyi bir geleceğin inşasına katkı sağlayacağına inancımızı koruyoruz; bu yolda tüm gücümüzle çalışmaya devam edeceğiz,” dedi. Eczacıbaşı sözlerine, “Kültür-sanat üretiminde etkin bir rol oynamak, İKSV’nin temel amaçlarından biri. Bu yıl ikinci kez sunacağımız Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’nün de dünya edebiyatından yapıtları Türkçeye başarılı çevirilerle kazandıran çevirmenlere destek sağlamasını, bu alanda yeni ve nitelikli üretimleri teşvik etmesini arzuluyoruz. Talât Sait Halman, Türkiye’nin ilk Kültür Bakanı ve ilk Kültür İşleri Büyükelçisi’ydi. 2008 yılında İKSV’nin Mütevelliler Kurulu Başkanlığını üstlenmiş, 5 Aralık 2014’teki vefatına kadar da bu görevi sürdürmüştü. Kuruluş aşamalarından itibaren İKSV’ye gönülden destek veren, ilk festivalin gerçekleştirilmesine önemli katkılarda bulunan Talât Bey, yaratıcı bir üretim biçimi olarak gördüğü çeviri alanına büyük emek vermişti. Kültür, sanat ve edebiyat hayatımıza katkıları için büyük teşekkür borçlu olduğumuz Talât Sait Halman’ı her zaman saygı ve sevgiyle hatırlayacağız. Bu ödülün de uzun vadede Talât Bey’in anısını gelecek nesillere aktaracak önemli bir araç olacağını ümit ediyoruz,” diyerek devam etti.

Törende Ahmet Arpad’ın Transit çevirisinde çeviri deneyimlerinin tamamını aktardığını belirten Seçici Kurul Başkanı Doğan Hızlan, “Bu romanın kişileri için en emin sığınaklar ve durumlar bile ancak kısa bir mola niteliğini taşıyabilir. Ahmet Arpad, böyle durumlara ‘maruz kalmalarının’ yol açtığı  ‘kimlik yitimleri’ni Seghers’in üslubuyla dilimize getirebilmek gibi bir başarıya imza atmıştır. Öte yandan ‘Transit’in tamamını sarıp sarmalayan ortam, gerçek anlamda ‘Kafkaesk’ bir ortamdır; çünkü bu ortama yakından bakıldığında, içinde yer alan kişilerin yaşamak zorunda kaldıkları hiçbir savaş-dışı mantıkla açıklanamaz ve temellendirilemez. Çevirmen Ahmet Arpad, romanın 320 sayfası boyunca bu atmosferi de bir an olsun ihmal etmemiştir. Talât Sait Halman Çeviri Ödülü seçici kurulu, bütün bu özellikleri göz önünde tutarak Ahmet Arpad’ı bu yıl ikincisi düzenlenen Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’ne layık görmüştür,” dedi. Ahmet Arpad’a ödülünü İKSV Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Eczacıbaşı verdi.

Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’nün ilki ise, 8 Aralık 2015’te Martı Istanbul Hotel’de gerçekleştirilen törenle verilmişti. Siren İdemen, Georges Perec’in La Boutique Obscure: 124 Rêves adlı eserinin Karanlık Dükkân: 124 Rüya adlı çevirisiyle Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’ne layık görülmüştü.

Talât Sait Halman Çeviri Ödülü Seçici Kurulu

Talat Sait Halman Çeviri Ödülü için yayınevleri ve çevirmenlerden gelen başvuruları yazar Doğan Hızlan’ın başkanlığında, yazar, çevirmen ve eleştirmen Sevin Okyay, yazar ve çevirmen Ahmet Cemal, yazar ve çevirmen Yiğit Bener ve yazar ve çevirmen Kaya Genç’ten oluşan Seçici Kurul değerlendirdi.

2015 yılında başlatılan Talat Sait Halman Çeviri Ödülü için geçtiğimiz yıl 50’ye yakın başvuru yapıldı. Bu yıl çevirmenler ödül için İngilizce, Almanca, İspanyolca, Fransızca, Rusça, Arapça, İtalyanca, Portekizce, Farsça, Japonca, Yunanca, Çince, Fince, Hollandaca ve Macarcadan Türkçeye çevrilmiş 70’ten fazla edebiyat yapıtıyla başvurdu.

2017 Talât Sait Halman Çeviri Ödülü için başvurular Eylül 2017 tarihine kadar devam edecek. Yayınevleri veya çevirmenler, herhangi bir dilden Türkçeye çevrilmiş ve 2017’de yayımlanmış edebiyat yapıtlarıyla ödül için başvurabilecekler.

Ahmet Arpad Hakkında

1942 yılında İstanbul’da doğan Ahmet Arpad, yüksek öğrenimini İstanbul Üniversitesi Alman Dili Edebiyatı bölümünde tamamlamıştır. 1968’den itibaren Almanya'da yaşamaktadır. Arpad, Edzard  Reuter ve Stuttgart'ın Büyük Kent Belediye Başkanlarından Prof. Manfred Rommel ile Baden-Wurttemberg Eyaleti Yönetimi, Stuttgart Belediyesi ve Robert Bosch Vakfı’nın desteğiyle Alman-Türk Forum'unu kurmuştur. 1994-1995 Abdi İpekci Gezi Yazısı yarışmasında ikinci olan Arpad, Almanya Gazeteciler Cemiyeti Deutsche Presse Verband'ın (OPV), PEN Türkiye Merkezi, Salzburg Stefan Zweig Centre, Salzburg Üniversitesi bünyesinde kurulu Enternasyonal Stefan Zweig Cemiyeti'ne ve Türkiye Çevirmenler Meslek Birligi ÇEVBiR’in de üyesidir.

Ahmet Arpad Alman edebiyatının ünlü yazarlarını Türkçeye kazandırdığı için 2012 yılında, Almanya Federal Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı, Goethe Enstitüsü, Robert Bosch Vakfı ve S.Fischer Vakfı tarafından ortaklaşa verilen Tarabya Çeviri Ödülü’ne layık görülmüştür. Ahmet Arpad Heinrich Böll, Gerhard Hauptmann, Hermann Hesse, Stefan Zweig, Hans Fallada, Anna Seghers, Pablo Neruda, Johannes M.Simmel, Thomas Bernhard ve Harry Mulisch gibi yazarların çeşitli eserlerini dilimize kazandırmıştır.

1931 yılında İstanbul'da doğan Talât Sait Halman, 1951'de Robert Koleji'ni bitirdikten sonra, yüksek lisansını 1954 yılında Columbia Üniversitesi'nde tamamladı. Otuz yıl ABD'de Columbia, Princeton, Pennsylvania Üniversiteleri'nde öğretim üyeliği yaptı. 10 yıl boyunca New York Üniversitesi'nde profesör ve Yakın Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölüm Başkanı olarak çalıştı. 1998 yılında Bilkent Üniversitesi'nde Türk Edebiyatı Bölümü'nü ve Merkezi'ni kurdu ve yönetti. Bilkent Üniversitesi'nde, İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Dekanı olarak görev yaptı.

Türkiye'nin ilk Kültür Bakanı ve ilk Kültür İşleri Büyükelçisi olan Halman, Birleşmiş Milletler'de baş delege yardımcılığı ve ABD PEN Derneği yönetim kurulu üyeliği görevlerini yürüttü. Dört yıl boyunca UNESCO yönetim kurulu üyeliği yaptı. 2003 yılından itibaren UNICEF Türkiye Milli Komitesi'nin başkanlığını ve 2008 yılında itibaren İKSV Mütevelliler Kurulu başkanlığını, 5 Aralık 2014'teki vefatına dek sürdürdü.

Türkçe ve İngilizce telif ve çeviri 75 kitap ile 3000'i aşkın makale, inceleme ve deneme, 5000 üzerinde şiir çevirisi yayımlayan Halman'ın, klasik ve modern Türk edebiyatının başlıca eserlerinden örneklerin yer aldığı 30 civarında İngilizce kitabı bulunuyor. Halman, ilk İngilizce bilimsel Türk edebiyatı dergisi olan Journal of Turkish Literature'ın baş editörlüğünü yaptı. Halman'ın kitaplarından bazıları, Almanca, Çince, Farsça, Fransızca, Hintçe, İbranice, İspanyolca, Rusça ve Urduca dillerine çevrildi. Kendi şiirlerinden oluşan iki İngilizce kitabı bulunan Halman'ın toplu şiirleri, İş Bankası Kültür Yayınları'ndan Ümit Harmanı başlığıyla çıktı. Shakespeare'in tüm sonelerini Türkçeye çeviren Halman'ın vefatında önceki son kitap yayını William Shakespeare: Aşk ve Anlatı Şiirleri'dir. Bu dört bin dizelik kitapla Shakespeare'in tüm eserleri Türkçeye kazandırılmış oldu.

Aldığı ödüller arasında Boğaziçi ve Ankara Üniversiteleri'nden onursal doktora, UNESCO Madalyası, Columbia Üniversitesi "Thornton Wilder" Çeviri Armağanı, “ABD'deki En Başarılı Türk Üniversite Öğretim Üyesi Armağanı”, TÜBA'nın ve TC Dışişleri Bakanlığı'nın Üstün Hizmet Ödülü bulunuyor. Halman ayrıca, Kraliçe Elizabeth tarafından verilen “Sir” unvanı karşılığı olan “Knight Grand Cross, G.B.E., The Most Excellent Order of the British Empire” payesi sahibi.

TALÂT SAİT HALMAN ÇEVİRİ ÖDÜLÜ YÖNETMELİĞİ

Talât Sait Halman Çeviri Ödülü, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından şiir, öykü, roman, tiyatro oyunu ve çocuk kitabı alanındaki nitelikli edebiyat çevirilerini desteklemek ve ödüllendirmek üzere konumlandırılmıştır.

1. Başvuru İlânı, Süresi ve Yöntemi
Talât Sait Halman Çeviri Ödülü için başvurular her yıl İKSV tarafından ilân edilecek tarih aralığında kabul edilir.

Duyurular İKSV internet sitesi, İKSV sosyal paylaşım ağ sayfaları veya medya kanalıyla ya da kurum ve kuruluşlara gönderilecek yazılar gibi İKSV tarafından belirlenecek her türlü yolla yapılabilir.

Başvurular yayınevleri veya çevirmenler tarafından, internet sitesindeki başvuru formu eksiksiz şekilde doldurularak, İKSV Genel Müdürlüğü’nün aşağıda belirtilen adresine taahhütlü posta veya elektronik posta yoluyla yapılabilir. Ancak elektronik postalarda teknik sorunlar oluşabileceğinden, İKSV yetkilileri tarafından başvurunun alındı teyidi verilmediği durumlarda başvuru İKSV’ ye ulaşmış sayılmayacaktır.

Başvuru Adresi:

İstanbul Kültür Sanat Vakfı
Nejat Eczacıbaşı Binası
Sadi Konuralp Caddesi No.5
Şişhane 34433 İstanbul
E-posta: tshbasvuru@iksv.org

2. Başvuru Koşulları
- Talât Sait Halman Çeviri Ödülü için başvurular yayınevleri veya çevirmenler tarafından yapılır.
- Çeviri eserin, orijinal dilinden Türkçeye çevrilmiş ve ISBN numarası almış bir yayın olması gerekmektedir.
- Yayınevleri en fazla üç çeviri eser ile başvuruda bulunabilir.
- Başvurular İKSV tarafından ilân edilecek tarih aralığında kabul edilecektir.
- Adayların daha önce Talât Sait Halman Çeviri Ödülü’nü kazanmamış olmaları zorunludur.
- Seçici Kurul tarafından aday önerileri yapılabilir.
- Belirtilen türler kapsamındaki çocuk kitapları ile başvurulabilir.

Tüm adaylar Seçici Kurul üyeleri tarafından değerlendirilir. Bu koşulları taşımayan başvurular/öneriler yapılmamış sayılır ve değerlendirmeye alınmaz.

Başvurular/öneriler, sadece alındıkları başvuru dönemi için değerlendirilecek olup, süresinden önce yapılan başvurular değerlendirmeye alınmaz. Yine mevcut başvurular ödülün sürmesi durumunda daha sonraki dönemlerde hiçbir şekilde dikkate alınmaz.

3. Gerekli belgeler
Başvuru formu.
Aday çevirmenin biyografisi.
Ödüle aday çeviri esere ait 6 adet kitap.
Eserin orijinali (basılı ya da PDF şeklinde olabilir).
Başvuru yayınevi tarafından yapılıyor ise çevirmenin imzalı onay belgesi.

4. Değerlendirme
Yayınevleri veya çevirmenler tarafından yapılan başvurular ve -varsa- Seçici Kurul üyelerinden gelen öneriler, İKSV Yönetim Kurulu tarafından atanan Seçici Kurul tarafından başvuru süresi bitiminde Kurul’un İKSV tarafından tayin edilecek çalışma prensibi çerçevesinde ve İKSV tarafından yeni tarihler belirlenmedikçe Kasım ayı içinde değerlendirilir ve karara bağlanır.

Kazanan, ilkesel olarak Aralık ayında açıklanır. Sonuçlar, İKSV Yönetim Kurulu’nun onayı ardından ödülü kazanan kişiye yazılı olarak bildirilir; ayrıca İKSV resmi internet sitesi, İKSV resmi sosyal paylaşım ağları ve medya kanallarından duyurulur. Ödül, yapılacak törenle kazanan çevirmene takdim edilir.

5. Ödül
Talât Sait Halman Çeviri Ödülü İKSV tarafından her yıl bir defaya mahsus olmak üzere, ödülü daha önce almamış bir kişiye 4. maddedeki Seçici Kurul değerlendirmesi ve İKSV Yönetim Kurulu onayı ile verilir. Ödül tutarı 15.000 TL’dir.

6. Seçici Kurul
2015-2016 yıllarında görev yapacak Seçici Kurul Doğan Hızlan (Başkan), Sevin Okyay, Ahmet Cemal, Yiğit Bener ve Kaya Genç’ten oluşmaktadır.

TALAT SAİT HALMAN ÇEVİRİ ÖDÜLÜ SEÇİCİ KURULUNUN ÇALIŞMA İLKELERİ

Ödül verilecek eserin saptanması sırasında Seçici Kurulumuz adil, tarafsız ve olabildiğince nesnel ölçütlere dayalı bir seçim yapabilmek için titiz bir çalışma yürütmekte ve kendi içinde birkaç aşamalı bir süreç işletmektedir.

Başvuran tüm eserler tüm jüri üyelerine iletilmektedir; başvuran her eserin mutlaka değerlendirilmesi temel ilkedir.

Bunu sağlamak amacıyla, Seçici Kurul ilk toplantısında kendi arasında görev dağılımı yapar: Her Seçici Kurul üyesi öncelikle kendi bildiği dillerden çevrilmiş eserleri değerlendirir. Seçili Kurul üyelerinden hiçbirinin bilmediği dillerden çevrilmiş eserler ise kurul üyeleri arasında paylaştırılır, böylece hiçbir eserin gözden kaçmaması güvence altına alınır.

Eserler ilk aşamada Türkçeleri temel alınarak değerlendirilir, bu açıdan ödül alabilecek düzeyde başarılı bulunmayan eserler elenir. Seçici Kurul bu aşamanın sonunda bir ara toplantı daha yaparak, Türkçesi temelinde ödül alabilecek düzeyde olduğu düşünülen eserler arasından final turuna kalacak olanları tespit eder.

Finale kalan tüm çeviriler hakkında, kaynak dildeki orijinal metinle kıyaslanmalarını sağlayacak teknik içerikli bir rapor hazırlanır. Seçici Kurul üyelerinin hiçbirinin bilmediği bir dilden yapılan çeviriler için kurul dışından uzmanların yardımı talep edilir.

Bu raporlarda, eserin bütününde çevirmenin Türkçe metinde kullandığı dil ve üslubun, kaynak metnin yazarının seçimleriyle eşdeğer tarz ve düzeyde olup olmadığı; kaynak eserin içerdiği olguların, somut bilgilerin, düşünsel kavramların yeterli düzeyde, anlaşılır şekilde ve uygun terminolojiyle aktarılıp aktarılamadığı; kaynak metnin diline özgü ya da kültürel bağlam farklarının yarattığı sorunlarla birlikte, yazarın dil ve üslubundan kaynaklanan özel güçlüklerin çeviride kabul edilebilir biçimde çözüm bulup bulamadığı; metinde siyasi/felsefi/dini/ahlaki “sansür” olarak nitelendirilebilecek kasıtlı cümle/paragraf/bölüm/sözcük atlamaları ya da çarpıtmalarının olup olmadığı; özetle, çevirinin ödül almasını sakıncalı kılacak sorunlar saptanıp saptanmadığı gibi konular ele alınır. Bu değerlendirme raporlarının olabildiğince nesnel ve kıyaslanabilir olmalarını sağlamak amacıyla Seçici Kurul, asgari değerlendirme ölçütlerini yansıtan belirli sorulardan oluşan bir kalıp hazırlamıştır.

Seçici Kurulun nihai değerlendirme toplantısında, finale kalan tüm eserler hem bu raporlar ışığında hem de Türkçeleri temelinde her bir Seçici Kurul üyesi tarafından tekrar ele alınır. Yapılan tartışmalar sonucunda oylamaya geçilir ve ödüle hak kazanan eser seçilir.

Başvuru formunu indirmek için lütfen tıklayın.