TADEJ POGACAR
Tadej Pogacar 1960 Ljubljana, Slovenya doğumlu bir performans sanatçısı, eğitimci ve küratör. Ljubljana Üniversitesi’nin Etnoloji, Sanat Tarihi ve Resim bölümlerinden mezun olan sanatçı yüksek öğrenimine bu üniversitede devam etti. “Sanal” bir eleştirel kurum olarak 1993’ten bu yana devam eden bir proje olan P.A.R.A.S.I.T.E. Çağdaş Sanat Müzesi’nin kurucusu ve yöneticisi. Son dönem projeleri arasında araştırma, kentsel müdahaleler ve toplumsal azınlıklarla gerçekleştirilmiş ortak çalışmaları bulunan Pogacar, alternatif kültürel ve toplumsal bir eylem modeli olan yeni asalakçılığın da kuramcısı. Son dönemde yapıtlarını, 49. São Paulo Bienali, San Francisco Sanat Enstitüsü, Berlin NGBK, 3. Tiran Bienali, Karlsruhe ZKM, Stedelijk Müzesi (Amsterdam), Oyo Atomico (Madrid), Museo de Arte Carillo Gil (Mexico City), Merkez Sanatçılar Evi (Moskova) ve Finlandiya’daki Jyvaeskylae Sanat Müzesi’de sergiledi. 2001’de Franklin Furnace ve 2004'te Shrinking Cities bursunu aldı.
TADEJ POGACAR & P.A.R.A.S.I.T.E. Çağdaş Sanat Müzesi, DAVIDA işbirliğiyle
KOD: KIRMIZI, Brezilya, Daspu
“Utanma kızım. Meslek sahibisin.”
DAVIDA
“KOD: KIRMIZI, Brezilya, Daspu” (1999/2000-2006), kentsel azınlığın seks işçiliği ve insan kaçakçılığı bağlamında kayıt dışı ekonomi ve kendi kendine örgütlenme modellerini araştıran ve hâlâ sürmekte olan ortak bir projedir. Bu proje, eylemci gruplar, uzmanlar, akademisyenlerle araştırma, kendi kendine yardım ve kamusal eylemler, sunumlar ve sergiler gibi çeşitli işbirliklerini içermekte. Rio de Janeiro’lu Davida, seks işçilerini kuşatan önyargılar, ayrımcılık ve iz bırakan yaralarla yüz yüze gelmeyi göze alan bir fahişenin kararlılığından ortaya çıktı. Enstitünün kurulduğu 1992 yılında Gabriela Silva Leite, örgütlü fahişe hareketinde uzun yılları kapsayan bir deneyim kazanmıştı bile. Davida, ortaklıklarını genişleterek büyüdü, yerelden uluslararasına doğru gelişti ve vatandaşlık haklarının tam anlamıyla kullanılması doğrultusunda çaba gösteren seks işçilerinin mücadelesinde bir karşılaştırma noktası olarak varlığını tescilledi. Davida grubunun temel araçları eğitim, sağlık, belgeleme, iletişim ve kültür alanlarında gerçekleştirilen etkinlikler. Bunlara, cinsel ilişki yoluyla yayılan hastalıkların ve AIDS’in önlenmesi, fahişelik için bir Anı Merkezi, Beijo da Rua/Sokaktan Bir Öpücük adında bir gazetenin yayımlanması, araştırmalar ve çalışmalar da dahil.
Daspu moda markası, 2005 yılında fahişelerin önyargıya karşı mücadelelerini (hem görünürlük aracılığıyla hem de kaynak sağlayarak) güçlendirmek için yaratıldı. Mücadele, zevk, eğlence/karnaval ve eylemcilik gibi ürün çizgileriyle Daspu yaşam için moda teması etrafında toplumu harekete geçirmiştir.
TADEJ POGACAR & P.A.R.A.S.I.T.E. Çağdaş Sanat Müzesi, DAVIDA işbirliğiyle
Sokak Ekonomisi Arşivi
Sokak ticareti, kayıt dışı ekonominin en çok göze çarpan şeklidir. Bu kadar çok göz önünde olmasından dolayı sürekli denetime ve sayısız kısıtlamaya tabidir. Sokak ticareti, muhtelif ekonomik modellerin ve tedarik stratejilerinin bir bileşimini kullanma yoluyla başarılı ve canlı kalmayı başardı. Uyum sağlayabilmesi, hareket kabiliyeti ve doğaçlama hissiyle hâlâ ayakta kalabiliyor. “Sokak Ekonomisi Arşivi” (2001-2007), dünyanın farklı kentlerindeki çeşitli kayıt dışı ekonomi biçimlerini araştırarak belgelemektedir.
Meksika 1980’lerde kendini derin bir ekonomik krizin kucağında bulduğunda resmi ekonominin yerini sokak ekonomisi aldı ve kente tüm temel hizmetleri sağlamaya başladı. 1992’ye gelindiğinde kentin dört bir yanına dağılmış sokak pazarlarındaki yaklaşık 200.000 satıcı, taze yiyecekten ve ‘taco’dan televizyona kadar her şeyi satıyordu.
Kayıt dışı ekonomi, modernist paradigmadan postmodernist paradigmaya geçiş bağlamında da gözlenebilir. Özel olarak Modernizm genellikle, kamu düzeni ve devlet denetimi ilkeleri adına sokak satıcılarına baskın yapılması anlamına gelir. Postmodernizm, kayıt dışı sektöre daha açıktır. Bu durum, kayıt dışı sektör için yeni açmazlar oluşturur, çünkü kayıt altına alınmasının yeni işler doğmasına yol açarak kayıtlı sektörün sorunlarını çözmesi beklenir.